کور / هراړخیز / میدان وردګ چي ما ولیدئ:

میدان وردګ چي ما ولیدئ:

1. میدان وردگ د كابل په ۲۵ کیلومتري کښي غرب طرف ته دکندهار او کابل پر لو لاره د جنتونو او دوږخونو تر منځ پروت دئ. په ۱۳۴۳ كښي ولايت سو. ډېر خلګ ئې وردګ دي نوځکه ئې ولایت هم په همدې نوم ونومول سو. سيدآباد، جغتو، چك، دايميرداد، جلرېز، نرخ، مرکزي بسهود اود بهسود لومړۍ حصه ئې ولسوالۍ دي چي ځیني ئې غزني او ځیني ئې کابل ته نږدې دي. تقریباً ټولي ولسوالۍ نا امنه دي. خلګ ئې هم ددولت دمخالف ځواک له خوا او هم ددولت دبې غورۍ په نتیجه کښي دامریکایانو له خوا سخت وځورول سول،بې ځایه سول، او دکابل په کنډوالو کښي ځای پرځای سول، هغه هم په لوړه کرایه. که زموږ دولت دغه ولایت ته توجه وکړي، ډېر عواید ځني ترلاسه کېدای سي. زراعتي ولایت دئ، ښه پرېمانه اوبه لري، پټاټې، سېب، زردالو، لوبیا او داسي نور تولیدات لري خو پر خلګو ئې ډېرسخت ژوند تیریږي.
2. وردګ چي لس زره افغانۍ پیدا کړي، یا په غزني کښي سماوار په راباسي یا دکابل په کمپنۍ کښي دسړک پر غاړه دپنچرمیني ماشین کښیږدي، که تر دې بالابود پیسې پیدا کړي، په بل ولایت کښي غټ کاروبار په کوي، ځکه خو کابل او غزني دوردګو له پاره یا دوږخونه یا جنتونه دي. افغانستان په وردګو اباد دئ خو وردګ په هیچا!
3. دکرزي په کابینه او حکومت کښي وردګو ډېري غټي چوکیاني نیولي وې خو تر میدان ښار په ها خوا، دپخو خښتو او کانکریټي کورنو پیدا کول ډېر ستونزمن کار دئ. خلګ ئې ډېر غریبان دي خو بیا هم په خپلو اولادونو تعلیم کوي. وردګ وايي چي یونس قانوني له عربو څخه وغوښتل چي په پنجشیر کښي هم عربي لېسې جوړي کړي، عربو ئې غوښتنه ونه منله، نو یونس قانوني همدا لیسې هم پر بندي کړې، چي دا ئې یوه بله بدبختي سوه.
4. وردګ مور وپلار دامکان ترحده کوښښ کوي چي خپلي لوڼي وتعلیم یافته ځوانانو ته ورکړي، هغه هم طبي ډاکټر، انجینر، قاضي او څارنوال ته خو اکثره وردګ چي ما پوښتلي دي، دښځو په مسئله کښي ډېرسخت دریځ لري.
5. باډي بیلډران، کراټه بازان، فوټبالران،باکسران چنداني په وردګو کښي نه سته، برېښنا امېل تکړه وردګه سندر غاړې ده خو که ځینو وردګو ته په لاس ورسي، نو والله علم چي څه به په وکړي ځکه چي داکثرو وردګو ورسره نه جوړیږي، وايي چي ددوی رنګ ئې ور بد کړی دئ خو که د ودرګ په موټر کښي کښېنې نو دبرېښنا امېل دا غزل به حتماً اورئ چي: یار مي په وردګو کي لوی شوی، غټي مټي سترګي ئې دي، ځکه مي دخپلي خولګۍ حق وربخښلی دئ.
6. دکندهاریانو او ننګرهاریانو غوندي،اسلام دوردګو په ټیکه دئ، په کابل کښي اکثره ملایان وردګ دي.
7. په داخل دوردګو کښي بیا جلا-جلا پښتو لهجې سته، دیوه روایت له مخي، وردګ دخوستیانو وروڼه دي نو ځکه ځیني وردګیان داسي پښتو وايي چي دسړي سم سر نه په خلاصیږي.
8. دمیدان ښار ځیني اوسېدونکي بیا نه داچي ځان تر وردګوبهترګڼي بلکي په ور ګډیږي هم نه. دمیدانیانو او وردګو ترمنځ لا دولایت مقام پر موقیعت موافقه نه ده سوې، وردګ وايي چي ولایت ددوی حق دئ مګر میدانیان ئې دغه ادعاردوي. وردګ بیا په خپل وار دکندهار څخه ناقل درانو ته چنداني وخت نه ورکوي او دناقلینو په سترګه ورته ګوري، دا بدبختي خو دپښتون په برخه ده. په تیرو ۱۴ کلنو کښي څو والیان وردګ ته واستول سول خو تر جبار نعیمي په ها خوا بل والي پکښي چنداني کار نه دئ کړی، داخبره وردګو وروڼو راته وکړه.
9. په پښتون میشتو سیمو کښي د نجونو د تعلیم پر وړاندي سخت خنډونه سته حتی لېسي ئې په بمونو والوزول سوې، ځیني خلګ ئې دحزب اسلامي پلویان دي، تعلیم یافته ځوانان ئې په ادبي او فرهنګي فعالیتونو کښي علاقه لري، ځیني بیا دجمعیت اصلاح غړي دي. داسي هم سوي دي چي ځیني ځوانان ئې دپوهنتونونو په درې میاشنۍ رخصتي کښي ددولت پر ضد جنګیږي، کله پکښي ووژل سي او کله بیرته پوهنتون ته تر رخصتي وروسته ورسي.
10. دوردګو غوښتني او دژوند شرایط ډېر ساده دي، په هرځای کښي په هره اندازه معاش کار کوي، په اروپايي پوهنتونو کښي ئې هم ځانونه تر پروفیسرۍ رسولي دي، له دې جملې څخه ئې پروفیسر علي وردګ دحقوقو اوعدالت په رشته کښي نړۍ وال شهرت لري. وردګ لکه جاپانیان، تقریباً ټول عمر ئې په مسافرۍ کښي تېر سي. وردګ دطالبانو پر ضد ونه جنګېدل نو ځکه مکتبونه ئې همداسي روغ پاته سول، همدا علت ووچي وردګ په تعلیم کښي تربل هر افغان مخ ته سول خو اوس چي سړی ورته ګوري، سم نه دي روان یا خو په جنګونو کښي اخته دي یا جنګونه ورباندي تحمیل سي.